Żywienie w chorobach tarczycy i Hashimoto

Do gabinetu coraz częściej trafiają pacjenci którzy są po nieudanych próbach odchudzania, mimo samodzielnej redukcji kalorii w diecie oraz zwiększenia aktywności fizycznej nie obserwują efektów.

Dodatkowo skarżą się na ciągłe uczucie zmęczenia, nerwowość. Pacjenci nie zdają sobie sprawy, że przyczyną ich problemów może być niedoczynność tarczycy. Wzmożona aktywność fizyczna, drastycznie obniżona racja pokarmowa, tylko pogłębiają problem, narażając organizm na niedobory składników pokarmowych oraz zbyt duże obciążenie fizyczne. Stopień motywacji spada, narasta flustracja co z kolei nie wpływa pozytywnie na funkcjonowanie tarczycy.

Często to dietetyk w swoim gabinecie podsumowując wywiad zdrowotny i żywieniowy sugeruje przyjrzenie się hormonom tarczycy i konsultację u endokrynologa. Wyrównanie poziomu hormonów tarczycy, włączenie leczenia bez wątpienia pomoże osiągnąć wymarzone efekty na wadze, jednak dieta ma również działanie wspomagające funkcjonowanie tarczycy.

Prawidłowo zbilansowana dieta u chorych na niedoczynność tarczycy czy chorobie Hashimoto wspomoże terapię farmakologiczną, spowolni proces zapalny oraz zmniejszy ryzyko zaburzeń dietozależnych w przebiegu niedoczynności tarczycy.

Matabolizm

Obniżenie poziomu metabolizmu w przebiegu chorób tarczycy sięga do 30%, dlatego tak ważna jest odpowiednia podaż kalorii oraz rozkład makroskładników w diecie. Dieta powinna być bogata w pełnowartościowe białko(ryby, mięso, jaja, częściowo rośliny strączkowe). Białko niezbędne jest do prawidłowej syntezy hormonów tarczycy , jak również wpływa na podniesienie spoczynkowej przemiany materii. Podaż białka powinna by dostosowana indywidualnie.

Tłuszcze w diecie osoby z chorą tarczycą powinny być dobrane rozsądnie. Przeciwwskazane są diety niskotłuszczowe, jak i wysoko tłuszczowe przy małym udziale węglowodanów. Zalecane jest zwiększenie w diecie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które mają silne działanie antyzapalne. Ryby, oleje zimno-tłoczone, oliwa z oliwek, awokado, pestki dyni, orzechy to najlepsze źródło tłuszczy w diecie. Ryby morskie dodatkowo oprócz cennych kwasów omega 3 są źródłem jodu.

Jod

Pierwiastek ten jest niezbędny dla sprawnej pracy tarczycy. Dobrym źródłem jodu są owoce morza, dorsz, halibut, żółtko jaja, otręby, zarodki pszenne. Nadmiar jodu jest niekorzystyny, dlatego nie zaleca się alternatywnych metod.

Selen

Kolejnym składnikiem diety na który warto zwrócić uwagę jest selen. Wchodzi on w skład wielu enzymów (peroksydaza glutationowa), uczestniczy w przekształcaniu się T4 do T3. Peroksydaza glutationowa jest antyoksydantem, który walczy z wolnymi rodnikami, chroniąc organizm przed toczącym się procesem zapalnym, wycisza układ immunologiczny co przy chorobie Hashimoto jest kluczowe. Doskonałym źródłem selenu w diecie są orzechy brazylijskie, zalecana dzienna ilość to 20-30g dziennie. Ryby i skorupiaki również zawierają cenny mikroelement. Warto rozważyć suplementację selenem w dawce 80-200mg dziennie., podobnie jak witaminą D.

Witamina D

Niedobór witaminy D obserwujemy u większości chorych, szczególnie w chorobach autoimmunologicznych. Receptory witaminy D znajdują się w wielu narządach w związku z tym niedobór wpływa na cały organizm. Warto oznaczyć poziom witaminy D we krwi i dobrać odpowiednia dawkę.  Istotnymi składnikami diety są również cynk i żelazo, przy prawidłowo zbilansowanej diecie nie powinny pojawiać się niedobory.

Co z tym glutenem?

Zaleca się u chorych z Hashimoto przeprowadzenie diagnostyki w kierunku celiakii, czy nietolerancji glutenu. Nie ma podstaw naukowych do eliminacji glutenu bez wskazań i diagnostyki w tym kierunku. Dieta powinna być bogata w pełnowartościowe zboża, bogate w błonnik o niskim indeksie glikemicznym (gryka, owies, orkisz, ryż) z ograniczeniem cukrów prostych, niskim indeksie glikemicznym.

U osób, które odczuwają dolegliwości ze strony układu pokarmowego czy inne niespecyficzne objawy przy współwystępowaniu choroby autoimmunologicznej warto rozważy testy na nietolerancje pokarmowe, wykrywające przeciwciała IgG przeciwko pokarmom np. pszenicy, białku mleka czy kazeinie.